| |
Proces palenia determinuje, które z ok. 800 lotnych
substancji aromatycznych, tkwiących w ziarnach kawy,
zostaną uwolnione. Określa on także powstanie innych
substancji chemicznych. Doświadczeni kiperzy wydobywają
z każdego ziarna to, co w nim najlepsze, dopasowując
temperaturę i czas palenia, zarówno do rodzaju i jakości
surowej kawy, jak i do gustu finalnego konsumenta.
Obecnie kawa jest palona na dwa sposoby:
1. Palenie szybkie tzw. turbo:
Duże palarnie kawy najczęściej posługują się metoda tzw.
palenia "turbo". Do specjalnych bębnów, na 3 do 5 minut,
wpuszczane jest bardzo gorące powietrze (400 do 600°
C), które podgrzewa ziarna do temperatury od 200 do 260°
C. Podczas tego procesu ziarna tracą większość wilgoci,
zmieniają swoją barwę i pęcznieją.
W dużych zakładach palenie kawy w dużej mierze przebiega
maszynowo i jest sterowane komputerowo.
Chłodzenie ziaren odbywa się przy pomocy wody, co jest
metodą tańszą, ale może powodować zmianę konsystencji
i aromatu ziarna kawowego.
2. Palenie klasyczne
W klasycznym sposobie palenia kawy, bęben jest stopniowo
podgrzewany od zewnątrz, a ziarna są prażone w ciągłym
ruchu przez 6 do 20 minut. Kiper ma stałą kontrolę
nad przebiegiem palenia i przeprowadza na bieżąco
testy jakościowe. Taka metoda jest oczywiście bardziej
pracochłonna i kosztowna. Ze względu na fakt, że
palenie trwa dość długo, trzeba wziąć po uwagę, że
kawa traci wówczas na wadze. Chłodzenie odbywa się
poprzez doprowadzenie powietrza, podczas gdy ziarna
są podtrzymywane w ruchu. Dzięki takiej metodzie
aromat kawy jest chroniony, a ziarna mogą się powoli
studzić.
Najważniejsze są temperatura i czas
Jeśli ziarna poddane są prażeniu przy zbyt niskiej
temperaturze lub były palone zbyt krótko, tkwiące
w ziarnie aromatyczne olejki nie wydostają się na
zewnątrz. Skutkiem czego kawa ma "płaski" smak. Jeśli
kawa była palona w zbyt wysokiej temperaturze lub
zbyt długo, smak jej jest słaby i spalony.
Skomplikowany łańcuch chemicznych procesów, które
zachodzą w czasie palenia kawy i tworzą w ten sposób
typowe dla kawy substancje smakowe, nazywane są reakcją
Maillarda. W wyniku działania wysokiej temperatury
skrobie z ziaren przekształcają się w cukier, różnego
rodzaju kwasy powstają i rozkładają się. Białko jest
rozkładane na peptydy, które wytrącane są pod postacią
olejków. Cukier łączy się z proteinami tworząc aromatyczne
substancje i brązowy pigment, któremu palona kawa
zawdzięcza swój specyficzny kolor. Wilgoć i dwutlenek
węgla odparowuje, a przy mocniejszym paleniu powstaje
czysty węgiel.
Ten różnorodny proces chemiczny połączony jest z
jednoczesnym rozkładem pierwotnej struktury komórek,
który prowadzi do "wysadzenia", pękającej ze słyszalnym
trzaskiem, bruzdy ziarna kawy. W procesie palenia
masa kawy zmniejsza się o 12 do 29 %, natomiast objętości
wzrasta o 50 do 100%.
|
|